Mannen en vrouwen
Door: Fred
Blijf op de hoogte en volg Fred
09 November 2025 | Madagascar, Antananarivo
Mooie dagen
Elke ochtend als het laag tij is gaan de mannen van het dorp vissen. Ze klimmen dan op de rotsen en lopen er bovenop om hun vislijn aan de andere kant in de open oceaan te kunnen uitgooien. Sommigen vissen zo met een houten speer. Vrouwen lopen ook op de rotsen die boven zee uitsteken om oesters en schelpdieren te verzamelen. Ze hebben een mes en een hamer bij zich want de schelpdieren houden zich heel goed vast met hun “voet”. De vangst wordt in een net of een mand mee naar huis genomen.
Er zijn beekjes die uitstromen over het strand en daar komen de vrouwen ook smorgens vroeg al drinkwater halen. De volwassenen lopen dan terug naar het dorp met een volle emmer op hun hoofd en de jongeren dragen een of twee plastic waterflessen. Prachtig dat ze op hun hoofd zo iets zwaars kunnen balanceren en dan op blote voeten de heuvel oplopen. Er zijn geen aangelegde paden of wegen, alleen maar routes die op natuurlijke wijze door het gebruik zijn ontstaan. Daar krijg je wel hele sterke benen en voeten van en ook een hele mooie lichaamshouding. Vrouwen komen ook kleren wassen bij de bron en ze doen er de afwas. Als ze daarmee bezig zijn laten ze hun kinderen in de zee en op het strand spelen. Zo is er een hele club kinderen van vijf tot acht jaar die elke dag in het zand liggen te ravotten en in het ondiepe water van de lagune spelen. Ze hebben geen speelgoed maar wel dikke pret met het springen in de golven. Ze gaan niet te ver van de kant, meestal niet meer dan kniediep, want ze kunnen niet echt zwemmen. Soms zijn er vijf en soms wel tien of meer. Sommigen doen nog moeite om een zwembroek aan te houden maar anderen zwemmen en spelen lekker vrij in hun blootje net als hun allerkleinste broertjes en zusjes die bij hun moeders aan de bron blijven en die daar in het ondiepe water spelen en helpen met de afwas.
Elke ochtend geniet ik van zulke tafereeltjes. Als om vijf uur de zon boven de horizon verschijnt ga ik een stuk wandelen over het strand naar het zuiden. Ik kijk naar wat er allemaal op het strand is aangespoeld. Er liggen schelpen en ronde kiezels en stukjes koraal en zee-egels op de vloedlijn. Gisteren lag er een dode langoest en ook een aangespoelde zeekomkommer. Vandaag ligt er een dode murene, dat is een palingachtige vis die in holen leeft en alleen zijn kop naar buiten steekt om visjes te grijpen die langs zwemmen.
In het zand zijn ook holen van krabben en van een soort grote wormen die een spiraalvormig heuveltje van zand opwerpen. Op de plaatsen waar het regenwater in beekjes uitstroomt over het strand groeien metershoge yucca’s en casuarinabomen en velden met slingerplanten met roze bloemen.
Als om acht uur het restaurant geopend wordt ga ik ontbijten met koffie en pannenkoeken. Tegen een uur of negen is er genoeg stroom van de zonnepanelen om de elektriciteit op 220 Volt op te starten en de Wifi aan te zetten. Ik doe wat emails en Whatsapp.
Vanmorgen heb ik ook wat kleren gewassen in de emmer die in de douche staat. Het water in mijn douche komt ook van de bron waar de vrouwen hun was doen. Ik had Omo-handwasmiddel gekocht en dat werkt prima. Een uurtje laten inweken en met de hand of voet uitstampen en dan drie keer uitspoelen.
Tegen een uur of elf komen de eerste dagjesmensen bij het restaurant. De souvernirverkoopsters hebben dan hun matjes al uitgerold en hun waren keurig recht en op rijtjes uitgelegd. Hun kleine kinderen en babies blijven dichtbij hun moeders. Zulke kleintjes krijgen de borst en iedereen vindt het normaal dat dat ook gebeurd op het strand en in het publiek of in de stad op het terras van een restaurant vol mannen. Gelukkig weten ze in Afrika nog waar borsten voor bedoeld zijn: niet voor mannen maar voor babies. Vrouwen zijn er trots op als ze er goed uitzien en er zijn maar weinig die een bh onder hun jurkjes en T-shits dragen. Mannen kijken graag bewonderend naar mooie vrouwen en ze praten tegen elkaar daarover. De vrouwen laten graag zien hoe mooi ze zijn. Zo is het leven wereldwijd voor honderdduizenden jaren geweest en alleen in de laatste decennia bij ons is dat zo veranderd dat zelfs jonge mensen verward zijn geraakt over wie en wat ze zijn.
Ik lunch meestal tussen twaalf en een uur. Dat is de grootste maaltijd van de dag. Vanmiddag heb ik met lunchtijd wat minder vol gegeten want vanavond wordt de tweede helft van de grote rifbaars gegrild. A. en zijn vrouw komen er nog speciaal even voor teruglopen uit hun huisje in het dorp. Ze hebben de stukken vis aan ijzeren pennen geregen met stukken paprika en ui ertussen. Dat heet Brochette in het frans.Frietjes van vanmiddag kunnen prima nog een keer in de frituur om ze weer krokant te maken. Ze zijn van verse aardappels gesneden.
De rest van de vis vindt vast wel een goede bestemming en ik bestel nog een grote fles bier met twee glazen om A. extra te bedanken.
Dan gaan A. en zijn vrouw terug naar huis en zijn jongere broer blijft nog even tot ik uitgegeten ben en naar mijn bungalowtje vetrek. Dan sluit hij de laatste raamluiken en de deur van het restaurant.
Ik ga in mijn huisje op bed liggen om dit verhaal te schrijven.
Zaterdag loop ik na het ontbijt eerst naar het kleine strandje in het noorden.
Ik heb om negen uur afgesproken voor een massage met een van de dames, degene die ook wat engels spreekt. Als ik arriveer is ze nog bezig om haar koffie- en theehuisje klaar te maken. Ze biedt een cola-thee met gember aan. Dan raken we in gesprek. Ze vertelt dat ze in een dorpje op een kilometer hiervandaan geboren is. Haar moeder was nog heel jong maar ze werd verliefd en is toen naar de hoofdstad van het eiland gelopen. Er waren toen nog geen wegen en ze liep 45 kilometer langs het strand. Uiteindelijk is ze toch naar haar ouders teruggegaan, die heel strikt waren, en ze is daar bevallen. Als kind was zij leergierig op school en ze is zelf ook onderwijzeres geweest. Ze heeft kinderen van een man waarvan ze gescheiden is omdat die veel te veel dronk en haar sloeg als ze er ruzie over kregen. Ze heeft een eigen huis en een stuk grond net buiten het dorp. De enige bron van geld op het eiland komt van het toerisme. Ze leerde als kind al om de ouderen in haar familie te masseren en die hebben haar ook geleerd hoe ze dat goed moest doen. Vooral de tante die van de week overleden is heeft haar veel geleerd. Een Canadese vrouw heeft haar geïntroduceerd bij het duurste hotel op het eiland waar ze tezamen met haar dochter en nog een andere vrouw door de Canadese werd opgeleid tot professioneel masseuse en ze heeft daar nog een tijd in dat hotel gewerkt. Haar dochter werkt nog steeds daar. Nu werkt ze voor zichzelf hier op het strand waar normaliter veel dagjesmensen komen. Door de politieke situatie zijn er nu heel weinig Europese toeristen. Alleen mensen van Madagascar en die besteden minder geld. Als ze 20 euro per dag kan verdienen is nu blij, maar er zijn ook dagen dat ze bijna niks heeft. Ze verkoopt ook oesters en drink-kokosnoten erbij en die verkoop loopt nog wel een beetje maar levert niet veel geld op. In haar “etalage” is ook honing en kaneel en kokosolie en IlangIlang olie te koop en ze heeft wat frisdranken en bier en koffie en thee en kaneelthee en colathee in thermoskannen.
Als ze mij een massage geeft moet ze een paar keer wegrennen om klanten te helpen die iets van haar kopen willen. Ze is dus typische een kleine zelfstandige waarvan er honderdduizenden zijn in toeristengebieden, vooral in Azië. De massage is inderdaad een dieptemassage en doet professioneel aan. Na afloop drink ik nog een kokosnoot bij haar en ik eet een bordje oesters. Ik denk erover na hoe ze haar business nog kan verbeteren. Een beter afgescheiden massageruimte zullen de Europese toeristen zeker meer waarderen dan een harde mat op het strand. Ze kan ook nog een bord maken, waarop staat wat ze allemaal aanbiedt en de prijzen daarbij. Dat maakt het voor Europese toeristen gemakkelijker om “binnen” te stappen dan als ze eerst moeten vragen wat iets kost en dan misschien nee moeten zeggen. Het zijn cultuurverschillen waar iemand zelf geen erg in heeft.
Ik wens haar veel succes en kom zeker over een paar dagen nog een keer terug voor een massage.
Dan loop ik terug naar mijn restaurant en ga een Poissant a Coco eten. Vis metkokosnoot sauce, de specialiteit van Madagaskar.
Reageer op dit reisverslag
Je kunt nu ook Smileys gebruiken. Via de toolbar, toetsenbord of door eerst : te typen en dan een woord bijvoorbeeld :smiley
